TSUE o zwolnieniu dywidend z WHT – ważny wyrok w sprawie Neo Group

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 15 października 2026 r. w sprawie C-203/25 Neo Group odniósł się do stosowania klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania w przypadku zwolnienia z podatku u źródła (WHT) przy wypłacie dywidend.

Orzeczenie może mieć istotne znaczenie dla grup kapitałowych korzystających ze zwolnienia z WHT na podstawie przepisów implementujących dyrektywę Parent-Subsidiary.

Rzeczywista działalność nie wyklucza nadużycia

TSUE wskazał, że prowadzenie przez odbiorcę dywidendy rzeczywistej działalności gospodarczej nie oznacza jeszcze, że zastosowanie zwolnienia z WHT nie może zostać uznane za nadużycie.

Może tak być w szczególności wtedy, gdy wypłata dywidendy stanowi element szerszego uzgodnienia obejmującego kilka sztucznych transakcji.

Jednocześnie podobne lub takie same kwoty występujące na kolejnych etapach przepływu środków czy szybkie przekazywanie płatności dalej mogą stanowić przesłanki wskazujące na nadużycie, ale nie mogą prowadzić do automatycznego przyjęcia takiego domniemania.

Organ podatkowy powinien każdorazowo dokonać całościowej analizy okoliczności konkretnej sprawy.

Liczy się cały przepływ płatności

Istotnym elementem wyroku jest wskazanie, że analiza nie powinna kończyć się na bezpośrednim odbiorcy dywidendy.

Należy również uwzględnić to, co dzieje się ze środkami po wypłacie dywidendy, a w szczególności:

• sposób dalszego przepływu środków,
• timing kolejnych płatności,
• wartości poszczególnych transferów,
• powiązania pomiędzy kolejnymi transakcjami,
• moment i miejsce powstania ewentualnej korzyści podatkowej.

Korzyść podatkowa mogąca świadczyć o nadużyciu może bowiem powstać na innym etapie łańcucha płatności.

Co istotne, spółka zależna wypłacająca dywidendę nie musi nawet wiedzieć o istnieniu takiej korzyści. TSUE nie przesądził jednak, w jaki sposób płatnik powinien w praktyce weryfikować te okoliczności.

Co wynika z wyroku dla rozliczeń WHT?

Z orzeczenia można wyprowadzić kilka istotnych wniosków praktycznych.

Po pierwsze, sama rozbudowana substancja biznesowa odbiorcy płatności nie daje automatycznej ochrony przed zakwestionowaniem zwolnienia z WHT.

Z drugiej strony braki w zakresie substancji biznesowej nie muszą jeszcze oznaczać, że cała struktura jest sztuczna. Mogą natomiast mieć znaczenie przy ocenie statusu beneficial owner.

Ocena potencjalnego nadużycia powinna być kompleksowa i obejmować nie tylko charakter działalności odbiorcy dywidendy, lecz również całą strukturę przepływów oraz potencjalne korzyści podatkowe powstające na poszczególnych jej etapach.

Nie jest również jasne, jak szeroka powinna być wiedza spółki dokonującej płatności o dalszych etapach struktury. W przypadku transakcji pomiędzy podmiotami powiązanymi nie można wykluczyć, że organy podatkowe będą oczekiwać od płatników szerszego zakresu weryfikacji.

Jednocześnie ciężar wykazania sztucznego charakteru struktury spoczywa zasadniczo na organie podatkowym.

WHT – szerszy zakres analizy przed zastosowaniem zwolnienia

Dotychczas analiza prawa do zwolnienia z WHT koncentrowała się w dużej mierze na statusie beneficial owner, w szczególności na substancji biznesowej odbiorcy i ustaleniu, czy nie pełni on wyłącznie funkcji pośrednika.

Wyrok Neo Group pokazuje, że zakres takiej analizy może być szerszy.

Przed zastosowaniem zwolnienia warto dodatkowo przeanalizować:

• cash flow oraz timing płatności,
• wysokość kolejnych transferów w łańcuchu,
• ekonomiczne powiązanie poszczególnych transakcji,
• występowanie korzyści podatkowych na poszczególnych etapach struktury,
• zgodność uzyskiwanej korzyści z celem zwolnienia.

Orzeczenie może mieć istotny wpływ na podejście organów podatkowych do kontroli zwolnień z WHT, szczególnie w przypadku rozbudowanych struktur holdingowych i płatności pomiędzy podmiotami powiązanymi.